|
Chrońmy nasze bogactwa
|
|
 Niewiedza społeczeństwa rodzi "szejków" w Polsce
W poniedziałek, 28 lipca 2003 roku "Rzeczpospolita" na pierwszej stronie opublikowała artykuł pt. "Szejkowie z lewicy". W tekście tym podano, że pod Puszczą Nadnotecką na głębokości ponad 3000 m znajduje się od 100 do 150 mln ton ropy naftowej, przy czym wydobyć na cele produkcyjne będzie można od 30 do 50 mln ton. Poinformowano też, że już od 2005 roku planowane jest wydobycie ropy z nadnoteckich złóż. Koszty przygotowania eksploatacji oceniono na 100 mln dolarów, powinny się one zwrócić w ciągu 4-6 lat.
Wynika z tego, że rocznie sprzedaż ropy przyniesie około 20 mln dolarów. W artykule padły również nazwiska osób inicjujących wydzielenie z Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa (PGNiG) spółki pod nazwą Polskie Górnictwo, mającej prowadzić eksploatację złóż ropy i gazu ziemnego w Polsce. Podano też informację, że oprócz niej powstają: spółka odpowiedzialna za przesył gazu i ropy oraz spółka odpowiedzialna za poszukiwania złóż ropy i gazu. Nie poinformowano tylko Czytelników, kto będzie finansował poszukiwania nowych złóż, wymagające ogromnych nakładów na badania geofizyczne i wykonywanie głębokich otworów poszukiwawczo-wydobywczych.
Artykuł wywołał duży odzew w środkach masowego przekazu, a także w parlamencie. W dyskusji zajęto się głównie kandydatami na szefów spółek, sposobem ich powoływania oraz tworzeniem nowych spółek eksploatacji ropy i gazu poza PGNiG. Pomysły te zostały uznane za skandaliczne i naganne. Oceniono je jako kolejny przykład klasycznego "skoku na kasę".
Ocena zasobów ropy i gazu
Jako specjaliści zajmujący się problematyką wykorzystania zasobów przyrodniczych dla celów energetycznych (a jeden z nas również problematyką prognoz poszukiwawczych już od 1955 roku), pragniemy poinformować Czytelników o tym, że problem wykorzystania zasiarczonych złóż ropy i gazu w Puszczy Nadnoteckiej nie jest sprawą nową. Jest on rezultatem wieloletnich badań uwieńczonych odkryciem pierwszego złoża ropy naftowej w Rybakach w 1961 roku. W latach pó?niejszych odkryto kolejne złoża ropy naftowej w cechsztyńskim dolomicie głównym w: Połęcku, Pomorsku, Maszewie, a w ostatnich latach duże złoża ropy pod nazwą Barnówko-Mostno-Buszewo (BMB).
W miarę rozwoju badań geologicznych oceny prognoz zasobowych ropy i gazu dokonywane były dla Przedsudecia i innych obszarów Polski.
Pierwszej oceny prognoz dokonano w 1961 roku i wówczas oszacowano perspektywy odkrycia ropy naftowej na 814,8 mln ton, a gazu ziemnego na 312,9 mld m sześciennych.
Według drugiej oceny, wykonanej w 1964 roku, zasoby geologiczne ropy naftowej oszacowano na 1185,8 mln ton, a gazu na 465,4 mld m sześc.
Trzeciej oceny dokonano w 1968 roku, po odkryciu pierwszych bogatych złóż gazu ziemnego w czerwonym spągowcu w rejonie Ostrowa Wielkopolskiego. Przy przyjęciu zasobów prognostycznych ropy naftowej na tym samym poziomie co w 1964 roku uzyskano wynik wskazujący na istnienie w Polsce 2355 mln ton zasobów geologicznych węglowodorów, z tego 1564 mln ton zasobów prognostycznych, wydobywalnych.
W 1969 roku dokonano oceny prognostycznych zasobów ropy naftowej. W wyniku tej oceny zasoby prognostyczne ropy naftowej zmniejszono z 1185,8 mln ton do 725,3 mln ton, a zasoby wydobywalne z 395,1 mln ton do 365 mln ton.
Wymienione wyżej oceny zasobów były wykonywane z udziałem jednego z autorów niniejszego artykułu przez zespoły specjalistów z różnych ośrodków naukowo-badawczych w Polsce. W czasie tych ocen ilość wierconych metrów poszukiwawczych wzrastała do około 500 km na rok, a w ślad za wzrostem metrażu wzrastało wydobycie węglowodorów (ropy i gazu) łącznie do około 8 mln ton, w tym gazu 8 mld m sześciennych rocznie. Był to rok 1978.
Niezależnie od ocen prowadzonych przez zespoły naukowe, w latach 1972-1984 w Ministerstwie Górnictwa i Energetyki, wówczas niechętnym wydatkowaniu środków finansowych na poszukiwania węglowodorów, wykonano oceny prognoz znacznie zaniżające możliwości zasobowe Polski.
W roku 1985 na zlecenie Komitetu Badań Naukowych wykonano kolejną ocenę, która wykazała duże perspektywy poszukiwania złóż w megakompleksach: dolnopaleozoicznym, dewońsko-karbońskim, permskim (podsolnym), cechsztyńskim, triasowym, jurajskim, kredowym, mioceńskim na Przedkarpaciu oraz kredowo-trzeciorzędowym w Karpatach.
Mimo tej optymistycznej oceny decyzją administracyjną ministerstwa górnictwa stopniowo ograniczano metraż poszukiwań i wierceń, prowadząc jednocześnie rozmowy z kontrahentami zagranicznymi, które doprowadziły do zawarcia kontraktu stulecia na dostawę gazu z Rosji. Wydobycie krajowej ropy spadało do około 200 tys. ton rocznie.
W latach 90. zdecydowano o sprzedaży licencji na poszukiwania w Polsce ropy i gazu przez różne firmy naftowe. Firmy te wykupiły dużą ilość działek licencyjnych, ale zainwestowały niewielkie środki w poszukiwanie złóż ropy.
Dla Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa pozostawiono działki poszukiwawcze głównie w rejonach, gdzie została wcześniej udokumentowana obecność ropy lub gazu. Do takich rejonów należała też Puszcza Nadnotecka.
Rzeczywistość prawna
W latach 1992-1994 prowadzono prace nad zmianą ustaw: Prawo geologiczne i Prawo górnicze oraz nad przygotowaniem nowej Konstytucji. Obie ustawy połączono w jedną, a w Konstytucji Polski, mimo apelu specjalistów i wielu środowisk, nie określono, kto jest właścicielem zasobów kopalin w Polsce. Jedynie mocą ustawy o Skarbie Państwa, uczyniono go właścicielem wszystkich kopalin, co umożliwiło i umożliwia nadal wydawanie jednoosobowych decyzji o sposobie wykorzystania narodowych bogactw mineralnych Polski.
W 1992 roku i w latach następnych, w związku z opracowywaniem ustaw i nowej Konstytucji, autorzy sformułowali następujące tezy, które są aktualne do dziś:
* Za racjonalną i nowoczesną można uznać tylko taką gospodarkę narodową, która swoje cele - polegające na zaspokojeniu coraz to nowych potrzeb kulturalnych i cywilizacyjnych Narodu - osiąga w pełnej zgodzie z przyrodą.
* Rozsądek w eksploatowaniu i wykorzystywaniu zasobów mineralnych powinien polegać na tym, aby w pogoni za łatwym zyskiem nie wybierać ze złóż tylko najlepszych "kąsków", lecz by gospodarować nimi w sposób oszczędny i racjonalny, niepowodujący szkodliwych zmian w środowisku. Takie podejście do gospodarki surowcami mineralnymi, a w szczególności surowcami energetycznymi, jest wymuszane w sposób coraz bardziej bezwzględny przez trudną sytuację społeczno-polityczną świata spowodowaną nierównomiernym rozwojem cywilizacyjnym poszczególnych regionów, nieproporcjonalnym do potrzeb rozmieszczeniem zasobów naturalnych, szybkim wzrostem zapotrzebowania na energię i ograniczonością zasobów.
* Dokonane w Polsce do dziś odkrycia bogatych złóż: węgla kamiennego i brunatnego, miedzi i siarki, cynku i ołowiu, gazu ziemnego i innych surowców mineralnych stały się podstawą rozwoju przemysłu wydobywczego i przyczyniły się do przekonania o wyjątkowej zasobności naszego kraju w surowce mineralne.
* To przekonanie o dużej obfitości zasobów surowców mineralnych w Polsce wpłynęło na dość swobodne i niefrasobliwe gospodarowanie nimi. W okresie tzw. gospodarki centralnie sterowanej eksportowano surowce mineralne bez ich przetwarzania na bardziej opłacalne produkty. Nie stosowano właściwych reżimów oszczędnościowych w projektowaniu zakładów przemysłowych. W wyniku tego przemysł nasz stał się bardzo surowco- i energochłonny. Wydobycie surowców mineralnych z reguły dostosowywano do życzeń przemysłu, a nie do możliwości przyrodniczych.
* Bezpłatne przekazywanie przemysłowi wydobywczemu udokumentowanych przez Państwową Służbę Geologiczną zasobów surowców mineralnych stwarzało i nadal stwarza korzystne warunki do robienia nieczystych interesów przez firmy eksploatacyjne.
* W wyniku udokumentowania znacznych zasobów gazu ziemnego w okresie powojennym zbudowano w Polsce nową sieć gazowniczą zaopatrującą około 7 mln odbiorców. Wielkość energii dostarczanej przez sieć gazociągów odpowiada w przybliżeniu wielkości energii przesyłanej przez sieci elektroenergetyczne.
* Łatwy dostęp do krajowych ?ródeł węgla kamiennego i brunatnego przyczynił się do transportowania na duże odległości olbrzymich mas surowców mineralnych i ich produktów, powodując dodatkowe zanieczyszczenie atmosfery, wód i gleby.
* W obecnej sytuacji szczególnego znaczenia nabierają kopaliny płynne: gaz ziemny, ropa naftowa i wody geotermalne. Szczególną cechą złóż tych kopalin jest fakt, że przybierają one zawsze kształty zbiorników, w których występują, ulegają ciągłemu przemieszczaniu w zależności od zmian położenia zbiornika i są wzajemnie od siebie współzależne. Zaletą złóż kopalin płynnych jest to, że wydostają się one na powierzchnię przez otwory wiertnicze, przez co koszty wydobycia ich są znacznie niższe niż przy wydobywaniu kopalin stałych.
* Gaz, ropa i wody geotermalne na terenie Polski występują w utworach: miocenu Przedgórza Karpat, trzeciorzędowo-kredowych Karpat, oraz w utworach: kredy, jury, triasu, permu, karbonu, dewonu i dolnego paleozoiku na Niżu Polskim.
* Zasoby energii cieplnej zawarte w jeszcze nieudostępnionych kopalinach płynnych Polski szacuje się na około 27-32 mld tpu, z czego około 10 proc. znajduje się w złożach węglowodorów (gaz ziemny, ropa naftowa), a blisko 90 proc. w złożach wód geotermalnych. Stanowi to przeszło 100-krotnie więcej niż roczne potrzeby Polski.
* Opłaty za eksploatację kopalin, według aktualnie obowiązującego prawa geologicznego i górniczego, pobierane są od wartości wydobywanej kopaliny i nie mogą być wyższe od 10 proc. ich wartości, podczas gdy w krajach zachodnich i Bliskiego Wschodu wynoszą one 12-82 proc.
* Wartość tych zasobów, po ich udostępnieniu i wydobyciu, licząc po aktualnie obowiązujących cenach światowych, szacuje się na przeszło 3 biliony dolarów.
* Prawna ochrona tej wartości i pozyskanie dla potrzeb społeczeństwa polskiego przynajmniej jej części powinna być jednym z głównych zadań polskiego parlamentu i rządu. Instytucje te powinny pilnować, aby bogactwa, o których mowa, nie przeszły w ręce różnorodnych "szejków" i kombinatorów, a pozostały we władaniu całego Narodu i lokalnych władz (gmin).
|
|
7 sierpień 2003
|
|
prof. Julian Sokołowski, prof. Jacek Zimny
|
|
|
|
Jaką cenę ma pokój?
luty 10, 2003
IAR
|
Verheugen wzywa Czechów uczynią gest pojednania
lipiec 2, 2002
PAP
|
Oświadczenie Unii Polityki Realnej w sprawie Partii Wolności p. Jerzego Haidera
październik 26, 2008
http://www.asme.pl/serwis/arch/9-2000.html
|
Oficjalne zatwierdzenie Putina na Premiera 8 maja 2008 przekształciło sie w expose programowe
maj 9, 2008
tłumacz
|
Rozmyslanie o NIM
kwiecień 27, 2005
przesłała Elżbieta
|
Transkontynentalny akwedukt
sierpień 3, 2008
Mirosław Naleziński, Gdynia
|
Kapitalizm tuż po socjalizmie. Obdarci z wszystkiego
styczeń 29, 2008
Marek Olżyński
|
Wieczna walka
sierpień 10, 2003
ks. prof. Czeslaw Bartnik
|
Możemy kupić 4 razy mniej paliwa...
listopad 3, 2005
INTERIA.PL
|
Pojednania czas
czerwiec 19, 2005
PAP
|
OPEC sprzedaje dolary
styczeń 27, 2007
nauczyciel
|
"Rz": Emerytury na kredyt
kwiecień 25, 2005
ccc
|
Polskę niszczą Żydzi czy rodzime śmiecie?
listopad 24, 2007
PAP
|
Żebranina
sierpień 21, 2004
Expres ilustrowany
|
KOŚCIÓŁ A MASONERIA
kwiecień 5, 2004
|
"Pro Polonicum" - nowe pismo polonijne
czerwiec 28, 2006
|
Upadek władców iluzji USA jest bliski!
październik 4, 2007
marduk
|
Ręce opadają
lipiec 16, 2006
Artur Łoboda
|
Merkel i niemiecka hipokryzja
sierpień 27, 2008
Jan Engelgard
|
Serwis o UE
sierpień 2, 2003
przesłała Elżbieta
|
więcej -> |
|
